Rozważając kwestię zakupu samochodu, stajemy zawsze przed dylematem - na jaki pojazd się zdecydować? Czy jeden samochód może zaspokoić wszystkie nasze oczekiwania? Odpowiedź jest niestety przecząca, bowiem każdy samochód stanowi pewien kompromis pomiędzy wieloma sprzecznymi parametrami.

 

Komfort jazdy zawsze kłócić się będzie z właściwościami trakcyjnymi, osiągi z ekonomiką jazdy, intensywna eksploatacja z trwałością itd. Zanim więc podejmiemy decyzję o zakupie konkretnego samochodu, warto zastanowić się, do czego będziemy go przede wszystkim używać. Na jakie parametry należy głównie położyć nacisk, jak z lakonicznych informacji technicznych wyciągnąć właściwe wnioski co do rzeczywistych możliwości wybranego samochodu. Gdy chcemy jeździć tanio i nie zależy nam na osiągach, wybieramy mały samochód z silnikiem o niewielkiej pojemności skokowej, gdy zależy nam na gwałtownych przyspieszeniach, musimy poszukać lekkiego samochodu z wysokoobrotowym silnikiem, chcąc komfortowo podróżować na długich trasach z konieczności zainwestować należy w samochód z silnikiem o większej pojemności, itp. Grzechem pierworodnym amatorów mocnych wrażeń za kierownicą jest mylne przekonanie o tym, że kupując tani samochód z niewielkim silnikiem i inwestując pewną kwotę w jego tuning, będziemy mogli tak cieszyć się jazdą , jak w samochodzie z wyższej półki cenowej. Należy sobie jasno zdać sprawę z następującej prawidłowości: jeżeli są dwa samochody z silnikami o różnej pojemności, ale dysponujące porównywalnymi wartościami mocy maksymalnej, to lepiej jeździć będzie ten z silnikiem o większej pojemności.

Dla przykładu, jedna z konstrukcji japońskich o pojemności 2000 ccm dysponuje olbrzymią, jak na tę pojemność i wolnossący system zasilania, mocą 240 KM, którą uzyskuje przy 8300 obr./min i stosunkowo niewielkim maksymalnym momentem obrotowym wynoszącym 208 Nm przy gigantycznych obrotach 7500 obr./min oraz bardzo stromą jego charakterystyką. Przy wadze 1320 kg przyspiesza do setki w 6,2 sek. Europejskie BMW z silnikiem 3000 ccm dysponuje mniejszą mocą 230 KM uzyskaną przy 5900 obr./min, ale za to jej maksymalny moment obrotowy wynosi aż 300 Nm, które uzyskane są już przy 3500 obr./min, co przy wadze 1470 kg pozwala przyspieszać do setki w 6,7 sekundy.

Co to oznacza w praktyce? Jak wiemy z poprzedniej publikacji, samochód "jeździ" momentem obrotowym, moc maksymalna determinuje jedynie jego maksymalną prędkość. Chcąc dynamicznie podróżować "japończykiem", w pełni ciesząc się jego wspaniałymi osiągami zmuszeni jesteśmy do utrzymywania silnika w zakresie powyżej 6000 obr./min. W przedziale 2000-4000 obr./min zachowuje się on jak samochód małolitrażowy (patrz tabelka).

Utrzymywanie silnika w przedziale powyżej 6000 obr./min wiąże się z bardzo częstą zmianą biegów, jeszcze częstszym używaniem hamulca i cała jazda, szczególnie w warunkach miejskich, przypomina wyczyny kierowców podczas pokonywania odcinka specjalnego na którymś z lokalnych rajdów. Podnosi to z pewnością poziom adrenaliny, często można usłyszeć podniecające piski opon, niemniej na dłuższą metę może to stać się uciążliwe. Kierowca bowiem musi przez cały czas utrzymywać się w stanie maksymalnej koncentracji.

Zgoła odmiennie wygląda technika jazdy trzylitrowym BMW. Olbrzymi moment obrotowy uzyskiwany przy stosunkowo niskich obrotach silnika daje nam możliwość przyspieszania praktycznie przy każdej prędkości i w zasadzie na każdym biegu. Nie jesteśmy zmuszeni do trzymania prawej ręki stale na dźwigni zmiany biegów, a lewej nogi na sprzęgle. Aby przyspieszyć, wystarczy po prostu dodać gazu, bo wysoki moment obrotowy utrzymuje się w bardzo szerokim zakresie obrotów i nie spada gwałtownie w końcówce swej charakterystyki.

A teraz trochę o kosztach eksploatacji, szczególnie o spalaniu. Suche dane katalogowe nie mówią wiele, prawdę mówiąc jedynie zaciemniają prawdziwy obraz, bowiem spalanie w dużej mierze zależy od techniki jazdy i odstępstwo od podawanej katalogowej wartości może wynieść nawet kilka litrów.

Wbrew pozorom w omawianych przykładach mniejszy silnik wcale nie zawsze będzie palił mniej paliwa, ponieważ jego osiągi okupione zostały bardzo wysokimi obrotami silnika, czyli energicznym dodawaniem gazu, a to oznacza spory apetyt na paliwo.

Reasumując, aby w pełni ocenić potencjalne możliwości samochodu, nie wystarczy przeczytać kilka liczb z rubryki "dane techniczne".

Niezbędne jest zapoznanie się z charakterystykami silnika oraz odpowiednia ich interpretacja. Tak samo rzecz się ma w przypadku decyzji o tuningu naszego samochodu. Informacja, o ile wzrośnie nam moc silnika, nie na wiele się przyda. Niezbędne są w tym przypadku pomiary na hamowni przed i po modyfikacji, oraz wydruk z zaznaczonymi charakterystykami i uwidocznionym przyrostem tak mocy jak i momentu.

Zawsze jednak przy wyborze samochodu powinniśmy się kierować maksymą wielkiego konstruktora samochodów Adama Opla, który powiedział, że nic nie zastąpi dużej pojemności, chyba że jeszcze większa pojemność.

Źródło: Andrzej Godula "Duży może więcej"
AUTO TUNING ŚWIAT nr 3, marzec 2003, str. 43