Potrafi zepsuć nawet najprzyjemniejszy wyjazd. Doskwiera, męczy i odbiera ochotę na prowadzenie samochodu.

Ból pleców. Zna go wielu kierowców. Kręgosłup jest narażony w samochodzie na wiele niedogodności. Stała pozycja siedząca powoduje drętwienie mięśni pleców, a co za tym idzie nieprzyjemne uczucie zmęczenia oraz rozdrażnienia.

ZADBAJMY O PLECY
Szczególnie narażone na przemęczenie są dwa odcinki kręgosłupa - lędźwiowy i szyjny.

Po przejechaniu samochodem kilkuset kilometrów trzeba dać kręgosłupowi odpocząć. W przeciwnym wypadku już do końca podróży będzie nam towarzyszyło nieznośne uczucie bólu i napięcia. Jak sobie z nimi radzić?

Po pierwsze. Na długiej trasie powinno się koniecznie robić postoje. Pokusa jak najszybszego dotarcia do wyznaczonego celu podróży jest czasem bardzo silna. Trzeba się jednak jej oprzeć i pomyśleć o kręgosłupie.

Po drugie. Podczas przerwy w jeździe warto więc nie tylko wypić kawę, ale także wykonać kilka podstawowych ćwiczeń. Skłony i wymachy ramion potrafi wykonać każdy. Już po około pięciu minutach poczujemy się znacznie lepiej, a mięśnie pleców będą rozluźnione i gotowe przyjąć kolejne godziny za kierownicą.

Jeśli bolą mięśnie karku i kręgi szyjne warto poprosić pasażera o ich delikatne rozmasowanie. Zapobiegnie to ich dalszemu sztywnieniu i bólowi głowy, który może się w efekcie pojawić.

W gorszej sytuacji są ludzie mający schorzenia kręgosłupa. Dla nich jazda samochodem potrafi być prawdziwą udręką.

Warto zatem zastanowić się co zrobić, by korzystanie z samochodu uczynić jak najmniej uciążliwym. Wszystko zaczyna się od prawidłowego wsiadania. Nie należy po prostu opadać na fotel, tylko wsiadać delikatnie. Najlepiej zrobić to tak jak kobieta w obcisłej spódnicy. Najpierw należy usiąść bokiem w fotelu, a potem obrócić się podpierając rękoma o poduszki siedziska. Kiedy już usiądziemy, podstawową sprawą jest właściwe wyregulowanie fotela. Jego oparcie powinno raczej znajdować się w pozycji pionowej niż mocno odchylonej do tyłu. Wtedy obciążenia wzdłużne na kręgosłup lepiej się rozkładają.

Po długiej podróży z samochodu trzeba wysiadać ostrożnie. Zmęczony kręgosłup jest podatny na urazy i zanim wykonamy gwałtowny ruch pozwólmy mu odpocząć i rozluźnijmy mięśnie.

Jadąc samochodem często zapominamy o podstawowych zasadach dbania o plecy. Groźne dla chorego kręgosłupa są wszelkiego rodzaju silne skręty. Wyobraźmy sobie taką sytuację. Jesteśmy przypięci pasami bezpieczeństwa i chcemy coś sięgnąć z tylnej kanapy, kieszeni drzwi lub głębokiego schowka. Wyginamy się i skręcamy zapominając o tym, że mamy praktycznie unieruchomione pośladki. Taka sytuacja jest niezwykle niekorzystna dla pleców, nawet zdrowych. Lepiej więc zatrzymać się, wysiąść z auta i dopiero sięgnąć po to czego szukamy. Jest to może niewygodne, ale chore plecy wymagają szczególnej troski i lepiej od razu przyzwyczaić się do poprawnego ich traktowania.

Wyjątkowo ostrożnie pakujmy też cięższe bagaże lub sięgajmy po przedmioty z bagażnika. Nie ma bowiem nic gorszego niż obciążenie kręgosłupa daleko do przodu wysuniętym przedmiotem o sporej masie. Jeśli już koniecznie musimy go sami wyjąć, trzeba go najpierw przysunąć powoli do krawędzi bagażnika i dopiero wtedy podnosić.

Dla ludzi zdrowych brzmi to może śmiesznie, ale czasami ból może wywołać niewłaściwe podniesienie na przykład... dwulitrowego kartonu soku! Układając ciężary w bagażniku lepiej przesuwać je po podłodze niż od razu układać na końcu przedziału ładunkowego.

PRZYJAZNY SAMOCHÓD
O tym, że kręgosłup jest newralgicznym organem człowieka wiedzą oczywiście producenci samochodów. Wielu z nich stara się wyposażyć siedzenia w regulowane podpórki lędźwi. Jeśli mamy problemy z plecami, koniecznie zadbajmy, by ten element wyposażenia znalazł się w naszym aucie. Z niezrozumiałych względów producenci traktują go czasem jako element luksusowy. A już zupełnie nie rozumiem dlaczego niektóre auta mają regulowane podpórki pod lędźwia w fotelu kierowcy, ale nie ma po stronie pasażera.

Jeśli w naszym aucie siedzenia są po prostu niewygodne, powodują zmęczenie pleców i nie można wyposażyć ich w podpórki pod kręgi lędźwiowe warto zastanowić się nad kupnem specjalnego fotela ortopedycznego. Modele takie produkuje np. firma Recaro.

PROJEKTY FOTELA IDEALNEGO
Wielu producentów stara się jednak tak zaprojektować siedzenia , by były jak najwygodniejsze, a ich konstrukcja najlepiej odpowiadała kształtowi anatomicznemu człowieka. Dobrym przykładem może być firma Volvo, która już w 1964 roku w modelu Amazon zaprezentowała fotele wyposażone w podpórkę pod lędźwia. Można ją było regulować przy użyciu śrubokrętu, tak by dopasować jej kształt do indywidualnych potrzeb kierowcy. Od tego czasu fotele Volvo uznawane są za jedne z najlepszych w branży motoryzacyjnej. Obecnie nad ich rozwojem pracują dwie grupy inżynierów. Jedenastu zajmuje się siedzeniami przednimi, a dziewięciu tylnymi. Ważną rolę odgrywa tutaj ergonomia, nauka która zaczęła się rozwijać w latach 50. ubiegłego wieku. Wykorzystuje ona zdobycze biologii, technologii oraz psychologii by pomóc w zbadaniu interakcji między człowiekiem a wytworami nowoczesnej techniki. Z Volvo stale współpracuje profesor Alf Nachemson z Goeteborga - uznany specjalista zajmujący się bólem pleców.

Stworzenie wygodnego i bezpiecznego fotela jest nie lada wyzwaniem. Kierowca musi się w nim czuć komfortowo podczas długich i krótkich podróży. Taki fotel musi poza tym odpowiadać zarówno kobietom jak i mężczyznom i bez względu na to, czy są wysocy czy niscy, szczupli czy tędzy.

Projektant foteli Lennar Lindberg podkreśla, że celem jest zbudowanie takiej konstrukcji, by kierowca siedział w fotelu a nie na nim oraz mimo stabilnej pozycji miał wystarczającą swobodę ruchu.

Niestety, schorzenia i bóle pleców stały się wręcz chorobą cywilizacyjną. Zapracowani i przemęczeni zapominamy, że trzeba o nie cały czas dbać. I niestety dotyczy to również jazdy samochodem. Im wcześniej zdamy sobie z tego sprawę i przyzwyczaimy się do podstawowych zasad poprawnego traktowania kręgosłupa tym dalej odsuniemy ryzyko ciężkiego do zniesienia i uniemożliwiającego normalne funkcjonowanie bólu.

Źródło: Adam Szczepaniak "Bolesny problem", AUTO MOTO nr 12 (74), 3 września 2003, str. 68-70